समता ग्रंथालयाच्या वर्धापनदिनी सामूहिक प्रकट वाचन करताना समता टिम, देवगाव. यासाठी सोप्या भाषेतील "साने गुरुजी : जीवनविकास" हे पुस्तक निवडले होते. समता ग्रंथालयाची सुरुवात झाल्यापासून म्हणजे १ जानेवारी २०१४ पासून प्रत्येकवर्षी नववर्षाच्या पहिल्याच दिवशी ग्रंथालयाचा वर्धापन दिन साजरा करण्यात येतो. या वर्धापन दिनाचे स्वरूप हे साधारणतः जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा व डॉ.अण्णासाहेब शिंदे विद्यालय देवगाव यांचे विद्यार्थी व देवगाव ग्रामस्थ यांच्यासाठी ग्रंथालयातील पुस्तक प्रदर्शन व जाहीर व्याख्यान या स्वरूपात असते. परंतु यावर्षी वर्धापन दिनाच्या दिवशी नवीन काय उपक्रम घ्यावा असे कल्याण टांकसाळे (IIT Engineer व मागील वर्षीच्या वर्धापन दिनाचे प्रमुख वक्ते) यांना विचारले असता त्यांनी कादंबरीचे सामूहिक प्रकट वाचन करण्यास सुचवले. कादंबरी म्हणून प्रकाश नारायण पंत यांच्या चकवा, वणवा या सोप्या भाषेतील कादंबरीची निवड कार्यास सांगिलते पण संगमनेरच्या पुस्तक दुकानांमध्ये त्या कादंबरी भेटल्या नाही. म्हणून मग समता ग्रंथालयात उपलब्ध असलेल्या साने गुरुजी लिखित व अनुवादित काही कादंबरी निवडल्या. वाचनासाठी टॉल्स्टॉय यांच्या "रिसरेक्शन" या कादंबरीची साने गुरुजींनी अनुवादित केलेली मराठी कादंबरी "नवजीवन व दुर्दैव" निवडली. त्या कादंबरीचे काही पाने वाचली परंतु ती कादंबरी अनेक धाडसी वास्तवतेला भिडणारी परंतु प्राथमिक स्तरातील श्रोत्यांना गोंधळात टाकणारी असल्याने तिचे वाचन मध्येच थांबले. त्यानंतर वाचनासाठी सोप्या भाषेतील "साने गुरुजी : जीवनविकास" हे पुस्तक निवडले .
एवढ्यातच आपल्या देवगावचा एक सहकारी जो आर्मीमध्ये सेवेत आहे तो सुट्टीवर आला होता आणि सामाजिक कामातील त्यांची आवड खुपच चांगली आहे . म्हणून मी त्यांना सुट्टीत वाचनालय , व्यायामशाळेला भेट देऊन तेथील युवकांशी हितगुज करण्याची विनंती केली . ते जेव्हा तेथे गेले तेव्हा तेथे वाचनालय व व्यायामशाळा बंद दिसली व त्यांनी याविषयीची त्यांची प्रतिक्रिया (वाचनालय , व्यायामशाळा बंद असल्याबाबतची काहीशी नाराजी) "सामाजिक प्रश्नोत्तरे" या आपल्या WhatsApp ग्रुपमध्ये टाकली व या उपक्रमांत सहभागाची ईच्छा व्यक्त केली . त्यामुळे गावातील सर्व तरूण साथींना वाचनालय , व्यायामशाळेची सुरूवातीपासुन आत्तापर्यंतची वाटचाल माहिती व्हावी यासाठी लिहिण्याचे ठरवुन खालील तपशील आपणास माहिती म्हणून देत आहे .
वाचनालयात गर्दी होण्याचा प्रमुख काळ हा परिक्षेचाच असतो कारण त्याव्यतिरीक्त देखील अवांतर वाचन व अभ्यास करण्याची सवय व हिवाळ्या व्यतिरिक्त व्यायामात ठेवावे लागणारे सातत्य , त्यासाठी साहित्य उभारणीचे कठीण कामातील चिकाटीची सवय येणाऱ्या पिढीला लावणे सर्वात मोठे आव्हान असुन यासाठी गावातील आपले तरूण साथी प्रयत्न करत आहेत . परंतु त्याला अजुन म्हणावे असे यश आलेले नाही आणि ते एवढ्या लवकर येणे देखील अपेक्षित नाही . कारण वाचनाचे , अभ्यासाचे , व्यायामाचे मुल्य रूजवुन एक उत्साहाचे वातावरण तयार करणे गरजेचे आहे . त्यासाठी खुप मोठा कालावधी सातत्याने काम करणे व सर्वांचा त्यात सहभाग घेणे देखील तेवढेच आवश्यक असुन हे फक्त निवडक तरूणांचे काम नसुन त्यासाठी गाव म्हणून एक सामुहिक जबाबदारीची गरज आहे. ती जबाबदारी आपण भविष्यात नक्कीच पूर्ण करू .
ही जबाबदारी घेणे म्हणजे नेमके काय करायचे हे समजून घेण्यासाठी काही पर्याय सुचवतो आहे ते खालील प्रमाणे ,
✴ आपण सर्वांनी वाचनालय व व्यायामशाळेची नोंदणी करून प्राथमिक सदस्य होणे .
❇ आपण शक्य असल्यास दररोज अथवा जेव्हा गावात येईल तेव्हा किमान 15 मिनीटे पेपर वाचण्यासाठी "वाचनालयात" जाईल व व्यायामासाठी , तरूण सहकारी मित्रांशी हितगुज करण्यासाठी किमान 45 मिनीटे व्यायामशाळेसाठी देईल ईतर सहकार्यांना देखील यासाठी प्रोत्साहित करेल .
✴ आपल्या घरातील 5वी पासुन पुढील विद्यार्थी / विद्यार्थीनींस नियमीतपणे अभ्यासिकेत शालेय अभ्यास , वाचनालयात वर्तमान पत्र बघणे आणि ग्रंथालयात ईतर आवडीची पुस्तके वाचण्यासाठी आग्रहाने सांगणे व सुरूवातीस गोडी लागु पर्यंत स्वतः त्यांना तेथे घेऊन येणे .
❇ अभ्यासिकेत दर गुरूवारी सुरू असणार्या साप्ताहिक अभ्यास मंडळात आपण प्रत्येकाने सहभागी होऊन वेगवेगळ्या सामाजिक विषयांवर चर्चा करत विचारांची प्रगल्भता करणे .
✴ वाचनालय व व्यायामशाळेसाठी क्षमतेनुसार आर्थिक मदत करणे .
✳ आर्थिक योगदाना व्यतिरिक्त ईतर काही मदत शक्य असल्यास स्वयंस्फुर्तीने पुढे येणे .
📚वाचनालयाची सद्ध्याचा लेखाजोखा व आर्थिक 💶💰 स्थिती -
आपल्या ग्रंथालयास मिळालेली विविध स्वरूपातील मदत -
❇ संजय देशमुख , माधव लामखडे -
गाव तलावातील पोयटा विक्रीतील सार्वजनिक रकमेतील 5,000 रूपये वाचनालयास खुर्ची खरेदीसाठी देण्यात महत्त्वाची भुमिका (खुर्ची खरेदी एकुण - 9,500 रूपये) तसेच व्यक्तिगत प्रत्येकी रुपये 500 देणगी .
✴ पत्रकार . संदिप सातपुते सर - रूपये 2,000 चे 40 उत्कृष्ट पुस्तके .
❇ डॉ. संदीप अरगडे सर - रूपये 1,000 ची 20 अत्यंत वाचनीय पुस्तके व वाचनालय कपाट लाॅक दुरूस्ती 300 रूपये मदत .
✴ अजय पावसे (पोलीस पाटील , देवगाव) -
1 वर्ष "दै. लोकसत्ता" वर्तमान पत्र वाचनालयास देणगी स्वरूपात (अंदाजे खर्च: रूपये 1,000) .
❇ 500 रुपये देणगीदार -
भास्कर बांगर , सोमनाथ श्रीरंग पावसे , अशोक पावसे (आबा) , भानुदास लामखडे , लहानभाऊ कोटकर , मंदाताई करंजेकर , अनंत चत्तर , डी. आर . कोटकर
आपण लोकवर्गणीतुन खुर्ची , टेबल , पुस्तके जमवली आहे परंतु लोकवर्गणीच्या अल्प प्रतिसादामुळे श्री. गोरख पानसरे (संगमनेर खुर्द) यांचे खुर्ची खरेदीचे 3,500 रूपये एक वर्षापेक्षा जास्त काळापासून देणे बाकी आहे . तरीही यातुन मार्ग काढत आपले युवा साथी त्यावर उपाययोजना करत आहेत .
🎳⏳व्यायामशाळा लेखाजोखा व आर्थिक स्थिती -
✴माधव लामखडे (ग्रामपंचायत सदस्य) , संजय देशमुख , संतोष शिंदे , ग्रामसेवक निकम व ग्रामपंचायत देवगाव यांच्या मदतीने वर उल्लेख केलेल्या सार्वजनिक पोयटा विक्रीच्या रकमेतील अंदाजे 10,000 पेक्षा जास्त किंमतीचे प्राथमिक स्तरावर व्यायाम साहित्य खरेदी केले आहेत .
(त्यात पुश अप बार , वेट थालीज , डंबेल सेट , सिंगल बार , डबल बार या साहित्याचा सहभाग आहे .)
इतर साहित्य उपलब्ध करण्यासाठी आणखी जास्त प्रयत्नांची व सक्रिय सहभाग व आर्थिक मदतयुक्त सहभागाची गरज आहे तो सहभाग आपण यापुढे देऊयात .
व्यायामशाळेत पहाटे व रात्री देखील व्यायाम करता यावा यासाठी "प्रविण जाधव" व इतर सहकारी मित्रांनी विनामूल्य लाईट कनेक्शन व पट्टी फिटींग करून दिली . यात ईलेक्ट्रीक फिटींग साहित्य (2,500) देखील "प्रविण जाधव" यांनी स्वतःच्या क्रेडिटवर आणले परंतु पुन्हा लोकवर्गणी व युवा साथींच्या अल्पप्रतिसादामुळे त्या रकमेतील रूपये 1200 एवढी देणे बाकी आहे .
या सर्व गोष्टींवर काम करत कामाचा व्याप आपण पुढे देखील वाढवत राहण्याचा निश्चय करूयात .
